ശ്ലോകപരിചയം
ശ്ലോകം 20:
കില്ലെന്ന്യേ ബഹുനാള് ഭജിക്കിലുമിവ-
ന്നായൊന്നുമേ നല്കിയി-
ട്ടില്ലെന്നുള്ളതുകൊണ്ടെനിക്കൊരു കട-
ക്കാരത്തിയായ് തീര്ന്നു നീ
വല്ലെന്നാലുമകം കനിഞ്ഞൊരുവരം
തന്നിക്കടപ്പാടു തീര്-
ക്കില്ലെന്നാകിലപര്ണ്ണയെന്ന തവ പേ-
രീശാനി മോശപ്പെടും
കവി / കൃതി: വള്ളത്തോള് നാരായണമേനോന്റെ ഒറ്റശ്ലോകം
വൃത്തം: ശാര്ദ്ദൂലവിക്രീഡിതം
വൃത്തലക്ഷണം: പന്ത്രണ്ടാൽ മസജം സതംതഗുരുവും ശാർദ്ദൂലവിക്രീഡിതം
അതായത് മഗണം സഗണം ജഗണം സഗണം തഗണം, തഗണം പിന്നെ ഒരു ഗുരു
---/vv-/v-v/vv-/(യതി)--v/--v/-
v ലഘു, - ഗുരു
വൃത്തത്തെ കുറിച്ച് നേരത്തെ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ
അർത്ഥം:
(അല്ലയോ) ഈശാനി (ശ്രീപാര്വ്വതീ), കില്ലെന്ന്യേ (സംശയമില്ലാതെ) ബഹുനാള് (പല ദിവസം) ഭജിക്കിലും (ഭജിച്ചിട്ടും) ഇവന്നായ് (ഇവനു വേണ്ടി) ഒന്നുമേ (ഒന്നും തന്നെ) നല്കിയിട്ടില്ല (തന്നില്ല) എന്നുള്ളതുകൊണ്ട് (എന്നതുകൊണ്ട്) എനിക്കൊരു കടക്കാരത്തിയായ് തീര്ന്നു (എനിക്ക് കടക്കാരിയായി) നീ (ഭഗവതി) വല്ലെന്നാലുമകം (വല്ലവിധേനയും) കനിഞ്ഞൊരുവരം (കനിഞ്ഞു ഒരു വരം)
തന്നിക്കടപ്പാടു (തന്ന് ഈ കടപ്പാട്) തീര്ക്കില്ലെന്നാകില് (തീര്ക്കൂകയില്ല എങ്കില്) അപര്ണ്ണ (അപര്ണ്ണ എന്നാല് കടത്തെ കളയുന്നവര് എന്നും അര്ത്ഥം ഉണ്ട്) എന്ന തവ (നിന്റെ) പേര് മോശപ്പെടും (ചീത്തയാകും)
സാരാര്ത്ഥം:
അല്ലയോ ശ്രീപാര്വ്വതീദേവീ, പല ദിവസം ഭഗവതിയെ ഭജിച്ചിട്ടും ഒന്നും തന്നില്ല. ഇങ്ങിനെയൊരു കടം ഭഗവതിക്ക് എന്നോട് ഉണ്ട്. ഭഗവതി കനിഞ്ഞു ഒരു വരം തന്നിട്ട് ഈ കടം തീര്ക്കാതിരുന്നാല് അപര്ണ്ണയെന്ന ഭഗവതിയുടെ പേരു ചീത്തയാകും. (കടത്തെ കളയുന്നവള് അത് വീട്ടണമല്ലോ; അതുകൊണ്ട് വരം തരണം എന്ന് അപേക്ഷ)
ശബ്ദാലങ്കാരങ്ങൾ:
ദ്വിതീയാക്ഷരസജാതീയപ്രാസം: എല്ലാ പാദത്തിലേയും രണ്ടാം അക്ഷരം (ല്ലെ)
കലാശപ്രാസം: പല പാദങ്ങളിലും അവസാനഭാഗത്ത് സമാനമായ ശബ്ദം വരുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക
ന്നായൊ/ന്നുമേ, ക്കാരത്തിയായ്/തീര്ന്നു, ക്കട/പ്പാടു, രീശാനി/മോശപ്പെടും
